Jade EA3
Fiyat: 40$
Genel puan: 4/10
Artıları: Yatay sahneleme, baslarda iyi gümbürdeme/uzama, doğal mid tonlaması ile ayrıntılı sunum.
Eksikleri: Delici sibilans, baslarda doku eksikliği, vokal dokusunda sertlik, genelde kararsız sunum.
iBasso IT01
Fiyat: 110$
Genel Puan: 5,5/10
Artıları: Aksesuarlar, gövdeli midler ile dolgun erkek vokaller, parlak ve sıcak dengesi ile genelde enerjik, iyi seviyede ayrıntılı ve çok yönlü.
Eksikleri: Altlarda düzensizlik, bir adım geride olan midler, dinamik sürücüde diyafram esnemesi (flex), kararsız sunum.
Giriş
Merhabalar,
Kültürde önemli yer edinen İbasso ve Fiio markalarının fiyat performans odaklı iki IEM modelini incelemeye çalışacağım. İki model de popüler ve fiyatlarına oranla iyi bir konumlandırmaya sahiptir.
Not: Herhangi bir eğitime sahip olmadan, kişisel meraklarım doğrultusunda hobiye dönüşen bu kültürde; sahip olduğum deneyimlerimi ifade etmekte kullandığım cümleler, okuduğum inceleme yorumlarının etkisinde ve terminolojik yetersizliğimin gölgesinde olabilir. Paylaşmaktaki amaç faydayı çeşitlendirmektir. Ayrıca; keyifli gibi sanki?
iBasso IT01 ve Jade EA3 Hakkında
iBasso IT01 tesla akısı, Helmholtz rezonatör ve Grafen diyaframlı 10mm’lik bir Dinamik sürücüye, Jade EA3 ise 13,6 mm boyutunda polimer diyaframlı Dinamik sürücünün yanında Knowles 33518 dengeli armatüre sahiptir. İt01 16ohm, Ea3 ise 18ohm empedans ile ekstra beslemeye ihtiyaç duymadan kolaylıkla sürülebilir.
Tasarım, Yapı Kalitesi ve Fit
İki kulaklık da sahip oldukları plastik gövdeyle hafif, kulağa oturtmakta sorun yaşatmayacak yapıda, aktif kullanımda sorun çıkarmayacak ergonomiye sahiptir. Tasarım olarak Ea3, it01’e oranla daha fazla göze hoş gelen görselliğinin yanında kasa olarak daha etlidir. İt01’in kutu içeriği fiyatı ile doğru orantıda Ea3’e oranla daha zengin olduğu rahatça söylenebilir. Sert taşıma kutusu, kaliteli 11 çift silikon uc ve 4 iletkenli 4N yüksek saflıkta oksijensiz MMCX soket ile sonlandırılmış hafif bakır kablo ile gelirken, kablo azda olsa karışmaya meğillidir. Ea3’ün fermuarlı kumaş taşıma çantası, kalitesi tartışılır 3 çift silikon uç ve .78 mm’lik 2 pimli yüksek saflığa sahip tek kristalli olmasının yanında gümüş kaplı kablo ile gelirken fazlaca karışmaya meğillidir. Ea3’ün kablosu ince ve ucuz izlenimi verirken it01’in kablosu oldukça kalitelidir. İki kablo da 3,5mm’lik jak ile sonlandırılmıştır.
İnceleme Odağı
Kişisel olarak kulağıma hoş gelen her müzikten keyif alabilsem de, dinlediğim 10 parçadan 7’si rap türüdür. Kulaklıkları müzikal bir sunumun sahip olabileceği bütün değerlere dikkat ederek incelemeye çalışsam da, odak olarak bariton/bas bariton erkek vokaller, vokal dokuları ve düşüklerdeki doku sunumu; daha öncelikli keyif aldığım değerlerdir. Doğru orantıyla müzik listemin de eğilim gösterdiğini belirtmeliyim. Değerlendirmelerde atıf iyi bir referans olabilir, bu yüzden kullanacağım müzik listemi paylaşıyorum:
Dej Loaf - IDK (https://bit.ly/3mWqcug) (odak: genel düşükler, kadın vokal, “s” sibilans)
Chris Brown - Wet the Bed (https://bit.ly/38fOgUU) (odak: genel düşükler, düşüklerde hava)
Pop Smoke - For the Night (https://bit.ly/38jgtdB) (odak: düşüklerde hava, yüksekler)
Gzuz - Nur Mit Den Echten, Träume (https://bit.ly/32kTvPv - https://bit.ly/2IfBNFW) (odak: genel düşükler, bas bariton erkek vokal, vokal doku)
Killa Hakan - Kapı Çalıyor Kim o (https://bit.ly/2IgsftW) (odak: bas bariton erkek vokal, vokal doku)
Bonez MC - Smartphone im See, Single Wohnung Anthem (https://bit.ly/3k8KuyO - https://bit.ly/3p7fWkE) (odak: bas bariton erkek vokal, vokal doku)
Dizzee Rascal - God Knows (https://bit.ly/2U4TI4s) (odak: genel düşükler, yüksekler)
Jay1 - Your Mrs (https://bit.ly/38h9T79) (odak: bariton vokal, vokal doku, genel düşükler, yüksekler)
Mert - Nagelneu, Auslander (https://bit.ly/32mWiaH - https://bit.ly/368XLTi) (odak: bariton vokal, vokal doku, genel düşükler, yüksekler, “s” sibilans)
Not3s - My Lover (https://bit.ly/2GE2CmE) (odak: bariton vokal, vokal doku, yüksekler)
Eko Fresh - Komm in meine Hood rein (https://bit.ly/2Iesjud) (odak: yüksekler, kontrol, ayırma)
Yung Tory - Said You Love Me (https://bit.ly/3eyz8mu) (odak: düşüklerde kanama)
Eko Fresh - Dünya Dönüyor (https://bit.ly/3eKUVYB) (odak: eski kayıtlara duyarlılık/affetmek)
Killa Hakan - Kaldırımın Üstünde (https://bit.ly/3k6lF6K) (odak: eski kayıtlara duyarlılık/affetmek)
Carl Cleves - Mother’s Song, Sharpening a Knife (https://bit.ly/2I9G1yE - https://bit.ly/369NeHf) (odak: enstruman, kadın vokal, vokal doku, ayrım, kontrol, stereo)
Chris jones - Long After You Are Gone (https://bit.ly/36br5bx) (odak: enstruman)
Bilal Karaman - Ağlama Değmez Hayat (https://bit.ly/369uPu9) (odak: enstruman, ayırma, stereo, kontrol)
İstanbul Strings - (Mozart)Küçük Bir Gece (https://bit.ly/2U4MaPa) (odak: enstruman, ayırma, kontrol)
Ses Performansı
IEM’lerin her ikisi de hafif V ses karakterine sahip olarak tanımlanabilir. IT01’in sunduğu frekans aralığı 10 Hz - 42000 Hz şeklinde, EA3’de ise bu aralık 5Hz – 40000 Hz olarak belirtilmiş. IT01 frekans aralığının tamamını bir Dinamik sürücü ile üretirken, EA3 düşük frekansları Dinamik sürücü ile üretir ve geriye kalan aralıktan Knowles dengeli armatür sorumludur.
Görüntüleme söz konusu olduğunda iki kulaklıkta derinlik olarak aynı seviyede kabul edilebilir derinlik sunarken, EA3’ün yatay genişliği, IT01’e oranla çok daha iyi ve ferah. Sahne kalabalıklaştıkça ferah algısı törpülense de, her olasılıkta IT01’e oranla daha başarılıdır. Fiyatı göz önüne alındığında belki de kategorisindeki en iyiler arasında olabilir. Stereo ayrımında da benzer şekilde EA3, IT01’e oranla daha keskin ve net. İki kulaklık da mikro detay vermeye çalışırken eski kayıtlara karşı affedici değil.
Mid
Orta aralık EA3′te genel olarak biraz daha önde, IT01′de ise biraz daha geride konumlanıyor. Bunu uzak olarak yorumlamak yanlış olacaktır ama EA3 daha yakın. Genel tonlamada IT01 sıcak ve parlak, EA3 ise daha doğal bir ton dinletirken IT01’e oranla ince ve çok daha parlaktır. İki kulaklık da enstrümanları odaklanmadan ayırabildiğini hissettirebilse de ses seviyesi artırıldığında ise şeffaflık kaybı ikisinde de fazla. Perküsyon için iki kulaklığın da fiyatının üstünde performans sergilediği söylenebilir. EA3 telli bir perküsyonda, daha fazla hava ve hissiyat üreterek IT01’in önüne geçmeyi başarabiliyor. Fiyat seviyesi de düşünüldüğünde, karşılaştığınız şey beklentinizi aşan bir performans olacaktır. Knowles armatür sürücü bu noktada yetenekleri ile ön plana çıkıyor. Yine de yüksek ses seviyelerinde tonalitenin metalikleşme eğiliminde olduğu da bilinmeli.
İki IEM de vokallerin arkasını karartmayı başarabilseler de, yüksek ses seviyelerinde şeffaflıkla beraber vokalleri de kontrol edemiyorlar. EA3 vokallerde IT01’e oranda çok daha pürüzsüz bir sunumun yanında daha ince olmasıyla kadın vokalleri daha doğru tonla keyifli şekilde verirken, erkek vokallerde gövde kaybı var. IT01 ise daha gövdeli/etli vokaller sunar ve bu erkek vokallerde çok daha dolgun bir sunum elde edilmesinin yanında üretilen dokunun dinleyiciye iletilmesini kolaylaştırır.
“Gzuz - Nur Mit Den Echten” parçası üzerinden örneklendirilebileceği üzere; EA3 vokal dokusuna keskinlik katıyor ve bu vokal odaklı dinleyicilerin hoşuna gidecek bir şey olmayabilir. Dokunun sahip olduğu kılcal detaylara parlaklık eklendiğinde herhangi tonal geçişte katmanlama zarar görür, havasını kaybeder ve doğal şekilde sönümlenmezler. IT01 ise sahip olduğu hafif sibilansa rağmen doku, çok detaylı olmasa da etli bir gövde ile kulağa doğru itilir ve rahatça duyum sağlanmasını kolaylaştırır. Buradaki sibilansı belirtme ihtiyacı ise, kişisel deneyimlerim ile doğru orantılı; herhangi seviyedeki bir sibilans eğiliminin vokal dokusunu rahatça bozabilme potansiyelinde olmasıdır. EA3 için vokal sunumu analitikten ziyade sıcak bir kaynakla biraz daha yumuşasa da, dokuyu sertleştirmeye devam etmekte.
Tiz
IT01 üstlerde de sıcak tonda sunuma devam ederken, EA3’de genel olarak daha parlak. EA3’ün sahip olduğu parlaklık kimi dinleyiciler için fazla olabilir. EQ ile düzeltilebilse de, yalın halde parlak tizlerden rahatsız olmadım ve dolayısıyla EQ denemediğimi de eklemeliyim. Rahatsız olmamamın sebeplerinden biri EA3’ün tizlerde daha ince ve hızlı olması. IT01′de ise tizler daha iyi çözünürlüğe sahip ve daha iyi uzuyor. EA3’de ise tizler IT01’e oranla çok daha havadar.
“Dej Loaf - IDK“ Parçasında her iki kulaklık da sibilans üretse de EA3’de sibilans delici ve kabul edilebilir eşiğimin de oldukça üstünde. EA3’ün parlak tizleri sahne kalabalıklaştıkça işleri iyice zorlaştırırken, beraberinde ses seviyesini yükselttiğinizde ışıltı rahatsız edici, kontrolsüz ve detaysız oluyor. IT01 ise EA3’e oranla bu durumu daha iyi kontrol edebilse de, EA3 sahneleme ve stereo ayrımındaki artısı ile tizleri daha başarılı konumlandırıyor.
Bas
İki kulaklık da V şeklindeki genel ses tanımlamalarına uygun bir şekilde altları diğer frekanslara oranla biraz daha öne itiyor. EA3 altlarda iyi bir gümbürtüye sahip ve IT01’e oranla daha derine inebiliyor. IT01 ise katmanları daha iyi hissettiriyor. Baslarda genel olarak EA3 daha belirgin, IT01 ise daha düzensiz. Mid-basta ise her ikisi de hızlı. Miktar olarak EE3 nötre yakın bir noktada. IT01 ise belirgin bir vuruş gücüne sahip. EA3’ün genel olarak güzel bir bas tepkisi verse de, bas kayda göre biraz daha arttığı zaman hemen diğer frekanslara bulaşabiliyor. IT01 ise bu duruma genel olarak EA3’den daha iyi tepki veriyor.
Her iki kulaklık da bas konusunda iyi seviyede hava üretebilirken IT01 bu konuda EA3’e oranla çok daha başarılı. Sadece baslar için 13,6mm bir dinamik sürücüye sahip olan EA3’den daha fazlasını bekleseniz de bunu karşılayamıyor. Asıl hayal kırıklığı ise dokuda yatıyor. EA3 altlarda iyi bir doku vermekten tamamen yoksun. Kaset çalar müzik sistemlerinde Phılıps’in efsane Voox baslarını duyanlar hatırlayacaktır; altlar derinlere inerek gürlese de dokudan ziyade plastik bir tat bırakır. EA3′de çok benzer bir şekilde plastik bir tat var ve bu oldukça keyifsiz. IT01 dokuyu kulağınıza yakınlaştıracak vuruş kuvvetine sahiptir ve sizi hayal kırıklığına uğratmıyor.
Sonuç
Fiyatları düşünüldüğünde her iki kulaklığın da emsallerine oranla iyi performans gösterdiği rahatlıkla söylenebilse de, kişisel olarak EA3 delici sibilans eğilimi sebebiyle sıklıkla kullanacağım bir IEM olmaz. Eğer ki ses seviyesini standart düzeylerde tutuyorsanız, bu sefer 40$’lık fiyatıyla segmentinde alınabilecek en yetenekli IEM olduğunu da iddia edebilirim.
IT01’i 2 yıl kullandım ve süreç içerisinde tam 6 kez arızalandı. Tesla akısının uzun süreli yüksek beslemelere karşı alerjisinin olduğunu da not olarak eklemeliyim. Ortaya çıkan faydanın adresini bulması temennisiyle; okuduğunuz için teşekkür ederim.
