Merhabalar herkese. Daha önce kulaklıkla ilgili haberin başlığında belirttiğim üzere EL-8′in incelemesi ile karşınızdayım arkadaşlar.
EL-8, Amerikan firma Audeze’nin kulaklıklarını birazcık daha ulaşılabilir yapabilmek adına bir hamlesi oldu. Planar kulaklık teknolojisinin şu tarihlere kadar ulaşılamaz ve çok pahalı görünmesi firmaları harekete geçirmiş olacak ki, örneğin Hifiman HE-400S, Fostex TH-500RP gibi modeller ortaya koydu. Bizim forumda ve diğer platformlarda da tutulan bir model olmayı başaran 400S gibi, EL-8 de özellikle açık versiyonu ile başarılı bir ürün oldu diyebiliriz.
EL-8, HE-400S kadar düşük bir fiyata sahip olmasa da, bir planar alma düşüncesinde olan fakat 1000-2000 dolar civarında para harcamak istemeyenler için en belirgin seçeneklerden bir tanesi. Şu anda resmi satış fiyatı 700 USD olan EL-8′in bakalım bundan sonraki dönemde repütasyonu ne durumda olacak.
http://hizliresim.com/r8vOZB
Kulaklık kare biçiminde nispeten ağır bir kutu ile sunuluyor. Üzerinde kullanılan teknolojilerden teknik verilere kadar bilgiler mevcut. Dış koruma çıkarıldığında sizi siyah bir kutu üzerinde Audeze yazısı karşılıyor. Yandan mıknatısla tutturulmuş kapak kaldırıldığında kulaklığa ulaşıyoruz.
Sağ tarafta siyah EL-8′imiz bizi karşılarken, sol bölümdeki kapağın altında 2 adet kablo, kumaştan bir koruma çantası ve pek çok bilgilendirme amaçlı döküman çıkıyor. İlk serilerde 2. kablonun çıkmadığını öğrendim. Ayrıca benim aldığımdan sonraki serilerde de kutunun değiştiği bilgisi mevcut.
Ayrıca kutunun içinden kulaklığın bizzat bir Audeze çalışanı tarafından burn-in yapıldığına ve performansın kontrol edildiğine dair imzalı bir kart çıkıyor.
Genel olarak sunum ve paketi şık buldum, iyi iş çıkarılmış.
TASARIM - MALZEME - KONFOR
Tasarım konusunda DesignWorks isimli bir firma ile çalışıldığı belirtiliyor. Subjektif bir mesele olsa da pek çok kişinin tasarım anlamında kulaklığı beğeneceğini düşünüyorum.
Audeze’nin kulaklıkları her zaman göze hitap etmiştir ve EL-8 bu konuda bir istisna değil. Kulaklığın %80′ini oluşturan siyah renk, kupalara yerleştirilmiş koyu ahşap kaplama ile mükemmel bir uyum sağlıyor. Head-Fi’da kulaklığı komple siyah isteyen bir grup oluşmuş olsa da bunu neden istediklerini anlamak güç, zira ahşap kaplama olmadan bu kadar güzel duracağını sanmıyorum.
Elbette lüks hissiyat açısından bir LCD havası olmadığını da söylemek zorundayım. Ahşap kaplama gerçek ahşap değil, geri kalan kısımlar da inanılmaz etkileyici olamıyor LCD’ler ile kıyaslayınca. Tepedeki deriden yapılma kafa pedinin iki yanında sabitlenmiş 2 parça haricindeki tüm parçalar metal malzeme. Bahsettiğim 2 parça plastik ve ilk partilerde bu parçalarda pek çok çatlama görüldü. Daha sonra düzeltildiği tahmin ediliyordu. Şahsen ben de bunu doğruladım mağazadaki demo versiyon ile kıyaslayarak.
Pedlerin kalitesi çok üst düzeyde. Hem kulak hem de kafa bölgesinde kullanılan derinin kalitesi kendini net şekilde ortaya koyuyor. Genel olarak da oldukça konforlular.
Konfor noktasında iki husus sıkıntı yaratabilir: Ağırlık ve kafaya sadece tepeden temas. LCD serisi kadar ağır olmasa da diğer bildiğimiz kafaüstü kulaklıklara nazaran ağırlık hissiyatı mevcut. Kafaya sadece tepeden temas olması da uzun süreli dinlemelerde konfor problemi yaratabiliyor. Bu noktada kulaklığın tepesini nerede konumlandırdığınız önem taşıyor. En uygun noktayı bulunca ciddi bir problem olmaktan uzak olduğunu belirtmeliyim. En azından kendi adıma kulaklıkla alakalı ciddi bir konfor sıkıntısı yaşamadığımı söyleyebilirim.
Kafaüstü kulaklıklarda benim için taktığım andaki his çok önemli. Örneğin daha hafif ve uzun süreli dinlemelerde daha iyi bir konfor sunabilecek Hifiman modelleri bana taktığımda yeterli kalite hissini veremiyor. Kupaların yuvarlak olması ve bununla birlikte kumaş pedlerin olması bana kaşınma hissi veriyor. EL-8′i takınca insan kendini iyi hissediyor. Özellikle kulak pedlerinin üst düzeyde kalite hissi vermesi bu noktada önemli bir faktör.
Deri pedlerin çok büyük bir terletme sorunu yok. Sıcak yaz havalarında ise problem teşkil edebilir. Kulakların içeriye değmesi gibi bir durum ise söz konusu değil.
Kapalı versiyonda bir süre sonra kulaklarda vakum etkisi gözleniyor. Zaten kapalı versiyon hem estetik hem ses açısından geride.
SES KONUSU
EL-8 taktığım anda sevdiğim kulaklıklar arasındaydı ilk dinlediğim zaman. Bu hissi bana çok fazla kulaklık veremedi bugüne kadar. Bu açıdan, kulaklığı ilk denememde imkan bulursam alacağım ortaya çıkmıştı. Denedikten 2 ay sonra da zaten bu gerçekleşti.
Kulaklığı alalı epey bir süre oldu sayılır. Dolayısıyla inceleme için yeterli bulduğum bir süreyi geçirdim kulaklıkla.
EL-8, Audeze ses imzasının yolundan gitmesine rağmen, çoklukla bahsedildiği gibi LCD-X’in veya 2′nin küçük bir versiyonu değil. Kendine ait bir karakteri olduğunu söylersem yanlış olmaz.
Genel anlamda klasik planar hızına sahip, detaylı, tane tane, açık ve ferah çalan bir kafaüstü EL-8. Bununla birlikte, kulaklıkta 1 tık sıcaklık da mevcut. Bu nokta bence tam olarak Hifiman’lerden ayrıldığı nokta Audeze’nin.
Hifiman ister HE-400S, ister HE-560, hatta ister HE-1000 olsun, Audeze’deki sıcaklık ve müzikaliteyi pek barındırmayan kulaklıklar. Bu kulaklıkların hepsi de benzer bir soruna sahip benim gözümde: HE-1000 bile olsa bir noktadan sonra bu kadar referans ve düz bir ses insanı sıkıyor hatta yoruyor. Teknik açıdan ele alındığında HE-1000 ve 560 elbette çok daha iyi ancak pek “lezzetli” çalan kulaklıklar değiller.
EL-8, tıpkı LCD serisi gibi detaylı ve teknikalite açısından geride kalmıyor, ve bununla beraber müzikal ve hafif sıcak bir sunumu da birleştirip bir potada sunabiliyor. Bu hissiyatı Hifiman ve Audeze’nin tüm kulaklıkları arasında yaşamak mümkün. Elbette bu bir zevk meselesidir ancak genel durum böyle.
Kapalı versiyondan net şekilde daha iyi olduğunu düşündüğüm bu versiyonun transparanlığı ve hızı çok iyi noktalarda. Planar kulaklıkların bir klasiği diyebileceğimiz netlik başarısı da yine öne çıkan noktalardan bir tanesi. Genel olarak kulaklığın ses karakterini nötr bulsam da çoğu zaman o hafif sıcak ton da hissediliyor. Ancak kıyaslamak gerekirse Philips X2 ya da Sennheiser HD650 kadar sıcaklık kesinlikle yok. O tarz kulaklıklara göre çok daha nötr noktaya yaklaşan bir sunumu var.
Yine çoğu planarda karşılaştığımız gibi enstruman ayrımı ve konumlama hususlarında oldukça iyi iş çıkarıyor. Fakat 3D imaj noktası kulaklığın güçlü olduğu bir nokta değil. Kısacası sahne pek geniş değil. Yatay olarak yakınlardan seslenen bir kulaklık EL8. Özellikle kapalı versiyonda bu çok açık bir şekilde hissedilirken aynı zamanda açık versiyon kadar doğal bir tona sahip olmaması da birleşince, kapalı versiyonun niye pek beğenilmediği anlaşılmış oluyor. Neyse ki açık versiyon daha ferah ve geniş bir sunum sağlayabiliyor. Yine de HE560 hatta daha düşük fiyatlı HE-400S dahi daha geniş bir sahneye sahip. HE-400S’te sahne ayrıca daha yüksekte, EL8′de
ise hem daha yakında hem de daha alçakta konumlanan bir sahne var.
Sahne konusunda kulaklık neyse ki HD650′den ve benzer dinamik kulaklıklardan daha iyi. Yani çok çok dar bir sahne olduğu izlenimi çıkmasın. Fakat belirttiğim üzere örneğin bir Beyerdynamic T1, HD800, HE400S-560-1000 havası yok. O kadar geniş ve ferah bir performans mevcut değil.
Fakat bu kulaklıklardan hız ve atak konusunda çok fazla geride kalmadığı gibi, yukarda belirttiğim müzikallik noktasında hemen hepsinden farklı ve şahsi zevkime göre daha iyi bir sunuma sahip. (yakın zamanda dinlediğim T1′in 2.versiyonunu biraz bunun dışında tutabilirim)
Sahne yeterince geniş ve derin olsa da LCD serisinin tamamı bu konuda daha ilerde. Yani ciddi anlamda sahneye çok önem verenler için tavsiye edilecek bir kulaklık değil. Bunun için yaklaşık 2 kat daha fazla maliyeti göze almak lazım diye düşünüyorum. Sağ sol balansı iyi. Ayrımın çok iyi olması zaten bu konuda sıkıntı yaşanmasının önüne geçiyor. Enstrumanlar arası boşluklar da elbette en iyisi olmasa da fiyatı için oldukça başarılı.
Bass’ın derinliği çok üst düzeyde değil. Ama gövdesi iyi ve gerektiğinde ihtiyaç duyulan vuruşları verebiliyor. Ama bu tarz kulaklıkların hiçbiri bilindiği üzere bass kafa tarzı değil. Katmanlama konusunda örneğin LCD-X kadar başarılı bir bass sunumu yok. Ama fiyat farkı kadar bir seviye farkı yok. Subbass’larda bir sorun yok dip notaları vermekte zorlanmıyor.
Midlerde sağladığı kontrol ve müzikallik kulaklığı ilk denediğim andan itibaren çok belirgin şekilde ortadaydı. İlk karşılaştığım durumlardan birisi de vokallerin hafif önde konumlanmış ve oldukça net, ayrıca gerçekçi olmaları oldu. Audeze mid frekanslarda zaten başarılı kulaklıklar üretiyor. Enstrumanlar vokaller kadar önde değil, olmaları gereken yerlerden sesleniyorlar. Detaylı ve zengin, müzikal midlere sahip. Özellikle iyi güç verildiğinde midler harika bir duygu veriyor. Sibilans ise kulaklık seçerken benim için çok çok önemli bir kriter. Bu konuda sağladığı üst düzey kontrol beni çok memnun etti. Sibilans sorunu olmayan bir kulaklık EL-8.
Tizler elbette geçiş yaptığım HD650′den çok daha belirgin, çok daha detaylı ve çok daha uzayan bir yapıya sahip. Hız, netlik ve doğru tınıları verebilme noktasında başarılı buldum. Bu konuda HE400S ve HE-560 ile benzerlik gösterdiğini söyleyebilirim. Özellikle tizlerin uzayışı çok memnun ediyor. Öte yandan yapaylık gibi bir durum yok. Ayrıca aşırı parlak da değiller. Dinleyen birinin tizleri agresif bulacağını sanmıyorum. Zaten kulaklığı sevmemden böyle bir yapısı olmadığını beni tanıyan arkadaşlar anlamıştır.
EL-8 özellikle yeterli güç verildiğinde çok gerçekçi bir ses üretiyor. Güç konusunda bu kulaklık için çok güçlü bir masaüstü amfiye ihtiyaç olmasa da, Audeze’nin iddiası gibi İphone’dan ya da benzeri kaynaklardan filan dinleyerek potansiyeline ulaşılacağını düşünmüyorum. Zaten ses olayında kaynağın önemi de malum. Özellikle Deniz Abi ile @Dulty kendisinin Hegel DAC’ı ve Firestone Bobby amfisini kullandığımızda kulaklığın ne boyuta çıkabildiğini net şekilde gördük. Dolayısıyla çoğu zaman çoğu kafaüstünde olduğu gibi EL-8′de de, her ne kadar çok güç isteyen bir kulaklık olmasa da iyi beslemek şart. ZX2 ile bile bir noktaya kadar dinlenebilen bir kulaklık olmasına karşın iyi bir DAC ve amfi ile gerçekten nasıl bir sese sahip olduğunu ortaya seriyor. Yine de Hifiman’lere göre daha az güç isteyen bir kulaklık EL-8.
KAPANIŞ
Audeze EL-8 gerçekçi ve doğal, yormayan ama detaylı ve çözünürlüklü sesiyle başarılı bir kulaklık olmuş. Yılların eskitemediği HD650′nin üzerine çok net ve açık bir yükseltme oldu benim için. LCD serisi kadar sahne, transparanlık veya detay barındırmıyor olsa da dinledikçe daha çok sevilecek bir kulaklık. Estetik ve malzeme açısından da başarılı bir iş ortaya konmuş. Bir planar için 1000 doları geçmek istemeyenlere çok net bir seçenek.
HE-400S daha da düşük bir fiyattan satılıyor, bu fiyatlarda planar denemek isteyenler için onu da elbette öneriyorum ancak EL-8 sahnenin biraz daha dar olması haricinde, özellikle yeterli bir amfi ile beraber HE-400S’in her konuda önünde bana göre. Buna ses haricinde tasarım, konfor ve malzeme de dahil.
Okuduğunuz için teşekkürler…
